ការណែនាំ
នៅពេលដែលអ្នកប្រើប្រាស់កុំព្យូទ័រ Windows អ្នកច្បាស់ជាបានឃើញអក្សរ C: និង D: នៅក្នុង File Explorer។ នេះគឺជាអ្វីដែលគេហៅថា Drive Letters ឬអក្សរបញ្ជាក់ drive។ មេរៀននេះនឹងពន្យល់ឲ្យអ្នកយល់ពីអត្ថន័យ និងការប្រើប្រាស់របស់ Drive C និង Drive D។
១. ប្រវត្តិសាស្ត្រនៃ Drive Letters
ហេតុអ្វីចាប់ផ្តើមពីអក្សរ C?
មុនដំបូង កុំព្យូទ័រចាស់ៗប្រើ Floppy Disk ជា storage សំខាន់៖
- Drive A: ត្រូវបានកំណត់សម្រាប់ Floppy Disk ទីមួយ
- Drive B: ត្រូវបានកំណត់សម្រាប់ Floppy Disk ទី២
- Drive C: ត្រូវបានកំណត់សម្រាប់ Hard Disk នៅពេលក្រោយមក
[សម្រាប់អ្នកសរសេរ៖ បង្កើតរូបភាពបង្ហាញ Floppy Disk ចាស់ៗ និង Hard Disk]
សព្វថ្ងៃនេះ ទោះបីជា Floppy Disk មិនត្រូវបានប្រើប្រាស់ទៀតក៏ដោយ Windows នៅតែរក្សាទុក A និង B ជាអក្សរបម្រុងទុក។
២. Drive C: - Drive ប្រព័ន្ធ (System Drive)
អ្វីទៅជា Drive C?
Drive C: គឺជា primary drive ឬ system drive របស់កុំព្យូទ័រ។ វាមានតួនាទីសំខាន់ៗដូចជា៖
មុខងារសំខាន់ៗរបស់ Drive C
ប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការ (Operating System)៖
- រក្សាទុក Windows និងឯកសារប្រព័ន្ធទាំងអស់
- មាន boot files ដែលចាំបាច់សម្រាប់ចាប់ផ្តើមកុំព្យូទ័រ
កម្មវិធីនិងកម្មវិធីតូចៗ (Applications)៖
- កម្មវិធីដែលដំឡើងនឹងត្រូវរក្សាទុកនៅ Drive C តាម default
- មាន Program Files folder
ឯកសារប្រព័ន្ធ (System Files)៖
- ឯកសារចាំបាច់សម្រាប់ការដំណើរការ Windows
- Registry files, drivers, និង system configuration
[សម្រាប់អ្នកសរសេរ៖ បង្កើតរូបភាពបង្ហាញ File Explorer ដែលបង្ហាញ Drive C ជាមួយ Windows folder, Program Files]
កម្រិតទំហំត្រឹមត្រូវ
សម្រាប់ Drive C ការណែនាំទូទៅគឺ៖
- អប្បបរមា៖ ១២០-២០០ GB សម្រាប់ការប្រើប្រាស់ធម្មត
- ល្អបំផុត៖ ២៥០-៥០០ GB សម្រាប់ការប្រើប្រាស់ធ្ងន់
៣. Drive D: - Drive ទិន្នន័យ (Data Drive)
អ្វីទៅជា Drive D?
Drive D: អាចជា partition ទី២ នៅលើ hard drive តែមួយ ឬអាចជា drive ដាច់ដោយឡែកមួយ។ វាត្រូវបានប្រើសម្រាប់៖
មុខងារសំខាន់ៗរបស់ Drive D
រក្សាទុកឯកសារផ្ទាល់ខ្លួន (Personal Files)៖
- រូបភាព, វីដេអូ, តន្ត្រី
- ឯកសារការងារ និងគម្រោង
- Downloads និងឯកសារបម្រុងទុក
កម្មវិធីហ្គេម (Games)៖
- ហ្គេមធំៗអាចដំឡើងនៅ Drive D ដើម្បីសន្សំកន្លែងនៅ Drive C
- Steam games និង game libraries
កម្មវិធីមិនចាំបាច់ (Non-essential Applications)៖
- កម្មវិធីដែលមិនត្រូវការសម្រាប់ការដំណើរការប្រព័ន្ធ
[សម្រាប់អ្នកសរសេរ៖ បង្កើតរូបភាពបង្ហាញ Drive D ជាមួយ Documents, Pictures, Videos folders]
៤. ភាពខុសគ្នារវាង SSD និង HDD ក្នុង Drive Letters
ការកំណត់ Drive ទូទៅ
នៅក្នុងកុំព្យូទ័រទំនើប បទពិសោធន៍ទូទៅគឺ៖
Drive C (SSD)៖
- ជាធម្មតាគឺជា SSD (Solid State Drive)
- ទំហំតូចជាង (១២០GB-៥០០GB) ប៉ុន្តែល្បឿនលឿន
- សម្រាប់ Operating System និង applications សំខាន់ៗ
Drive D (HDD)៖
- ជាធម្មតាគឺជា HDD (Hard Disk Drive)
- ទំហំធំជាង (៥០០GB-២TB ឬច្រើនជាងនេះ) ប៉ុន្តែល្បឿនយឺតជាង
- សម្រាប់រក្សាទុកឯកសារ និងទិន្នន័យ
អត្ថប្រយោជន៍នៃការប្រើ SSD + HDD
- ល្បឿនលឿន៖ OS និង applications ដំណើរការលឿនពី SSD
- ការរក្សាទុកច្រើន៖ ឯកសារធំៗអាចរក្សាទុកលើ HDD
- សុវត្ថិភាព៖ ទិន្នន័យផ្ទាល់ខ្លួនដាច់ដោយឡែកពីប្រព័ន្ធ
៥. Partitioning - ការបែងចែក Drive
អ្វីទៅជា Partitioning?
Partitioning គឺជាដំណើរការបែងចែក hard drive មួយទៅជាផ្នែកជាច្រើន។ ដូចនេះអ្នកអាចមាន Drive C និង Drive D នៅលើ hard drive តែមួយ។
ប្រភេទ Partition
Primary Partition៖
- អាចមានបាន ៤ partitions លើ MBR drive មួយ
- អាច boot បាន (ចាប់ផ្តើមប្រព័ន្ធ)
- ប្រើសម្រាប់ Operating System
Extended Partition៖
- ជា container សម្រាប់ logical partitions
- មិនអាច boot បានដោយផ្ទាល់
- ប្រើដើម្បីចៀសវាងការកំណត់ ៤ partitions
Logical Partition៖
- ស្ថិតនៅក្នុង Extended Partition
- មិនមានកំណត់ចំនួន
- ប្រើសម្រាប់ទិន្នន័យ
GPT vs MBR
MBR (Master Boot Record)៖
- ប្រព័ន្ធចាស់ មានកំណត់ ៤ primary partitions
- ប្រើសម្រាប់ BIOS systems
GPT (GUID Partition Table)៖
- ប្រព័ន្ធថ្មី អាចមានបាន ១២៨ partitions
- ប្រើសម្រាប់ UEFI systems
- Windows 11 ត្រូវការ GPT
៦. បទពិសោធន៍ល្អបំផុត (Best Practices)
សម្រាប់ Drive C
- រក្សាទុកតែ OS និង Applications សំខាន់
- មិនរក្សាទុកឯកសារផ្ទាល់ខ្លួនធំៗ
- រក្សាទុកកន្លែងទំនេរ ១៥-២០% សម្រាប់ការដំណើរការប្រព័ន្ធ
- សម្អាតជាទៀងទាត់ ដោយប្រើ Disk Cleanup
សម្រាប់ Drive D
- រក្សាទុកឯកសារផ្ទាល់ខ្លួនទាំងអស់
- ហ្គេម និង Applications ធំៗ
- ទទួលយក Downloads
- បង្កើត folder structure ដើម្បីចាត់ចែងឯកសារ
ការបម្រុងទុក (Backup)
- Backup Drive C ជាមួយ System Image
- Backup Drive D ជាទៀងទាត់សម្រាប់ឯកសារផ្ទាល់ខ្លួន
- ប្រើ Cloud Storage ជាការបម្រុងទុកបន្ថែម
សន្និដ្ឋាន
យល់ដឹងអំពី Drive C និង Drive D គឺជាមូលដ្ឋានសំខាន់សម្រាប់ការគ្រប់គ្រងកុំព្យូទ័របានល្អ៖
ចំណាំសំខាន់ៗ
Drive C (System Drive)៖
- Operating System និង Applications សំខាន់
- ត្រូវការការថែរក្សាទៀងទាត់
- មិនគួររក្សាទុកឯកសារផ្ទាល់ខ្លួនធំៗ
Drive D (Data Drive)៖
- ឯកសារផ្ទាល់ខ្លួន និងទិន្នន័យ
- ហ្គេម និងកម្មវិធីធំៗ
- ងាយស្រួលសម្រាប់ backup
អត្ថប្រយោជន៍នៃការប្រើ២ Drive
- ការចាត់ចែងឯកសារប្រសើរ
- សុវត្ថិភាពទិន្នន័យ ក្នុងករណី system crash
- ការ backup កាន់តែងាយស្រួល
- Performance ប្រសើរជាងមុនសម្រាប់ system
ការយល់ដឹងនេះនឹងជួយអ្នកប្រើប្រាស់កុំព្យូទ័របានមានប្រសិទ្ធភាព និងកុំឲ្យមានបញ្ហាជាមួយការគ្រប់គ្រង storage។
Glossary (វាក្យសម្ដី)
- Drive Letter – អក្សរបញ្ជាក់ drive (A:, B:, C:, D:)
- Partition – ការបែងចែក hard drive ទៅជាផ្នែកតូចៗ
- System Drive – drive ដែលមាន Operating System
- Data Drive – drive ដែលប្រើសម្រាប់រក្សាទុកទិន្នន័យ
- SSD – Solid State Drive (drive ដែលប្រើ flash memory)
- HDD – Hard Disk Drive (drive ដែលប្រើ mechanical parts)
- File System – របៀបដែលទិន្នន័យiskt្រូវបានរក្សាទុកនិងចាត់ចែង (NTFS, FAT32)
- Boot Drive – drive ដែលប្រើសម្រាប់ចាប់ផ្តើមកុំព្យូទ័រ
- MBR – Master Boot Record (ប្រព័ន្ធ partition ចាស់)
- GPT – GUID Partition Table (ប្រព័ន្ធ partition ថ្មី)
- Disk Management – កម្មវិធីគ្រប់គ្រង disk ក្នុង Windows
- Primary Partition – partition ដែលអាច boot បាន
- Extended Partition – partition container សម្រាប់ logical partitions
- Logical Partition – partition ដែលស្ថិតក្នុង extended partition